આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકમાં 'સમૂહ' (group) એટલે શું? સમૂહમાં ઉપરથી નીચે તરફ જતાં નીચેના ગુણધર્મોમાં શું ફેરફાર થાય છે?
$(i)$ સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા
$(ii)$ ભરાયેલી કક્ષાની સંખ્યા
$(iii)$ પરમાણુનું કદ
$(iv)$ તત્વોના ધાત્વીય ગુણધર્મો
$(v)$ સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોન દ્વારા અનુભવાતો અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભાર.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકમાં તત્વોની ઉભી હરોળને સમૂહ કહેવામાં આવે છે.
$(i)$ સમૂહમાં ઉપરથી નીચે તરફ જતાં સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા સમાન રહે છે.
$(ii)$ સમૂહમાં ઉપરથી નીચે તરફ જતાં ભરાયેલી કક્ષાની સંખ્યામાં વધારો થાય છે.
$(iii)$ પરમાણુનું કદ વધે છે કારણ કે કક્ષાની સંખ્યા વધે છે,જેનાથી કેન્દ્ર અને સૌથી બહારના ઇલેક્ટ્રોન વચ્ચેનું અંતર વધે છે.
$(iv)$ સમૂહમાં ઉપરથી નીચે તરફ જતાં તત્વોના ધાત્વીય ગુણધર્મો વધે છે કારણ કે પરમાણુનું કદ વધવાને કારણે ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવવાની વૃત્તિ વધે છે.
$(v)$ સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોન દ્વારા અનુભવાતો અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભાર ઘટે છે કારણ કે કેન્દ્ર અને સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોન વચ્ચેનું અંતર વધે છે અને અંદરની કક્ષાઓ વધુ શીલ્ડિંગ (આવરણ) અસર આપે છે.

Explore More

Similar Questions

એક તત્વ $A$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $16$ છે. તે કયા સમૂહ અને આવર્તનો છે?

સમાન ગુણધર્મો ધરાવતા ત્રણ તત્વો $A$,$B$ અને $C$ ના પરમાણ્વીય દળ અનુક્રમે $X$,$Y$ અને $Z$ છે. $Y$ નું દળ $X$ અને $Z$ ના સરેરાશ દળ જેટલું છે. તત્વોની આવી ગોઠવણીને શું કહેવામાં આવે છે? આવા તત્વોના સમૂહનું એક ઉદાહરણ આપો.

આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકના કેટલાક તત્વો નીચે આપેલા છે. તત્વોના પરમાણુ ક્રમાંક કૌંસમાં આપેલા છે: $A(4), B(9), C(14), D(19), E(20)$.
$(a)$ જે તત્વની બાહ્યતમ કક્ષામાં એક ઇલેક્ટ્રોન હોય તે તત્વ પસંદ કરો. આ તત્વની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના પણ લખો.
$(b)$ આમાંથી કયા બે તત્વો એક જ સમૂહના છે? તમારા જવાબ માટે કારણ આપો.
$(c)$ આમાંથી કયા બે તત્વો એક જ આવર્ત (period) ના છે? આ બેમાંથી કોની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા મોટી છે?

ત્રણ તત્વો $X$,$Y$ અને $Z$ જેમના પરમાણ્વીય ક્રમાંક અનુક્રમે $11$,$7$ અને $6$ છે,તેઓ ઓક્સિજન સાથે પ્રક્રિયા કરીને તેમના ઓક્સાઈડ બનાવે છે.
$(a)$ આ ઓક્સાઈડને તેમની બેઝિક પ્રકૃતિના ચડતા ક્રમમાં ગોઠવો.
$(b)$ તમારા જવાબ માટે કારણ આપો.

લિથિયમ (પરમાણુ ક્રમાંક $3$) અને પોટેશિયમ (પરમાણુ ક્રમાંક $19$) ને સમૂહ $1$ માં શા માટે મૂકવામાં આવ્યા છે? સમૂહ $2$ ના પ્રથમ બે તત્વોના પરમાણુ ક્રમાંક શું હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo